Od 27 kwietnia 2026 r. w Polsce wchodzą w życie istotne zmiany dotyczące legalizacji pobytu cudzoziemców. Kluczowym elementem reformy jest uruchomienie systemu MOS 2.0 – podstawowego narzędzia do składania wniosków pobytowych. Dodatkowo od 4 maja 2026 r. pojawi się nowy dokument pobytowy dla obywateli Ukrainy: karta pobytu CUKR.
MOS 2.0 – pełna cyfryzacja postępowań pobytowych
Od 27 kwietnia 2026 r. wnioski o zezwolenie na pobyt czasowy, pobyt stały oraz pobyt rezydenta długoterminowego UE będą mogły być składane wyłącznie elektronicznie za pośrednictwem systemu MOS 2.0.
Ważna informacja: papierowe wnioski, które nie wpłyną do właściwego urzędu wojewódzkiego przed 27 kwietnia 2026 r., nie będą rozpatrywane – niezależnie od daty ich nadania.
Jak działa system MOS 2.0?
Nowy system umożliwia założenie konta i przeprowadzenie całego procesu składania wniosku online. Konto mogą utworzyć pełnoletni cudzoziemcy oraz rodzice, opiekunowie lub kuratorzy działający w imieniu małoletnich. Pełnomocnicy nie mogą zakładać konta w imieniu cudzoziemca, choć mogą wspierać go przy przygotowaniu dokumentów i wypełnianiu wniosku.
Proces składania wniosku obejmuje cztery etapy:
- Rejestrację i logowanie do systemu.
- Wypełnienie oraz złożenie wniosku.
- Podpisanie dokumentów przy użyciu profilu zaufanego, podpisu kwalifikowanego lub podpisu osobistego.
- Dołączenie wymaganych załączników w formie elektronicznej.
Do najczęściej wymaganych dokumentów należą: zdjęcie, skany wszystkich stron paszportu, potwierdzenie wniesienia opłat oraz załączniki podpisane elektronicznie przez pracodawcę, uczelnię lub organizatora programu.
Kiedy nadal obowiązuje forma papierowa?
Nie wszystkie postępowania zostaną objęte cyfryzacją. W dalszym ciągu w formie papierowej składane będą wnioski dotyczące m.in.:
- przeniesienia wewnątrz przedsiębiorstwa (ICT),
- mobilności długoterminowej w ramach przeniesienia,
- niektórych spraw związanych z łączeniem rodzin,
- wybranych spraw członków rodzin obywateli Polski, UE oraz Wielkiej Brytanii przebywających poza granicami Polski.
Karta pobytu CUKR dla obywateli Ukrainy
Od 4 maja 2026 r. wprowadzony zostanie nowy dokument pobytowy – karta CUKR, która zastąpi dotychczasowe rozwiązania związane ze statusem UKR.
Najważniejsze cechy nowego dokumentu:
- ważność przez 3 lata,
- potwierdzenie zezwolenia na pobyt czasowy na szczególnych zasadach,
- swobodny dostęp do rynku pracy bez konieczności uzyskiwania zezwoleń na pracę,
- brak obowiązku zgłaszania zatrudnienia do urzędu pracy.
Zmiana ta znacząco uprości obowiązki zarówno po stronie obywateli Ukrainy, jak i ich pracodawców.
Jak przygotować się do zmian?
Osoby planujące złożenie wniosku pobytowego powinny już teraz:
- założyć profil zaufany,
- przygotować elektroniczne kopie wymaganych dokumentów,
- upewnić się, że niezbędne załączniki mogą zostać podpisane elektronicznie przez pracodawcę lub inną uprawnioną instytucję.
Odpowiednie przygotowanie pozwoli uniknąć opóźnień oraz problemów formalnych związanych ze składaniem wniosków po 27 kwietnia 2026 r.
Masz pytania dotyczące legalizacji pobytu pracowników cudzoziemskich lub obowiązków pracodawcy? Skontaktuj się z nami – w Easybooks wspieramy firmy w sprawach kadrowo-księgowych na każdym etapie.
