W Polsce dostępne są trzy formy opodatkowania dochodów/przychodów osób fizycznych:
- zasady ogólne – z opodatkowaniem 12% lub 32%
- podatek liniowy – opodatkowanie 19%
- ryczałt od przychodów ewidencjonowanych – stawki 17 %, 15%, 14%, 12%, 10%, 8,5%, 5,5%, 3%, 2% w zależności od wykonywanej działalności.
Opodatkowanie na zasadach ogólnych wg skali podatkowej
Skala podatkowa to forma opodatkowania, w której podstawą obliczenia podatku jest dochód, który stanowi różnice pomiędzy przychodem a poniesionymi kosztami. Wyróżniamy tu dwie stawki podatkowe:
- 12% – dla dochodu do 120 000 zł
- 32% – dla dochodu powyżej 120 000 zł
Podatnicy wybierający tę formę opodatkowania mają możliwość rozliczenia się ze współmałżonkiem lub jako osoba samotnie wychowująca dziecko. Ponadto mogą skorzystać z ulg od dochodu i odliczeń od podatku.
Skala podatkowa oferuje nam także kwotę wolną od podatku, w wysokości 30 000 zł — do tej kwoty dochodu nie zapłacimy podatku.
Opodatkowanie według skali podatkowej jest korzystne kiedy dochód w ujęciu rocznym nie przekroczy 120 000 złotych.
Opodatkowanie podatkiem liniowym
Podatek liniowy pozwala na opodatkowanie całości dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej stawką 19%. Jako forma opodatkowania nie może być stosowana w sytuacji świadczenia usług dla obecnego lub byłego pracodawcy:
- w takim samym zakresie i
- w tym samym roku
Mechanizm obliczenia podatku pozostaje taki sam jak na zasadach ogólnych, czyli podstawą opodatkowania jest dochód – różnica pomiędzy osiągniętym przychodem a poniesionymi kosztami prowadzenia działalności. Niezależnie od osiągniętego dochodu stawka podatku pozostaje na poziomie 19% dochodu.
Przy opodatkowaniu podatkiem liniowym podatnik nie ma prawa do skorzystania z:
- ulg podatkowych, np. ulgi na internet, czy ulgi na dzieci, w przypadku, gdy jego jedynym źródłem przychodu jest działalność gospodarcza,
- możliwości wspólnego rozliczenia z małżonkiem.
- kwoty wolnej od podatku
Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych
Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych jest jedyna forma opodatkowania, w której podstawą jest sam przychód. Wybierając opodatkowanie ryczałtem, nie mamy możliwości odliczenia kosztów. Wyjątkiem są tu tylko opłacone składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, które można odliczyć
Czemu zatem ryczałt stał się tak popularną formą opodatkowania? Głównie ze względu na:
- atrakcyjne stawki podatkowe 17 %, 15%, 14%, 12%, 10%, 8,5%, 5,5%, 3%, 2%
- ryczałtowe rozliczenie składki zdrowotnej
Z tego rodzaju opodatkowania nie można korzystać w sytuacji:
- opłacania podatku poprzez kartę podatkową
- korzystania z okresowego zwolnienia od podatku dochodowego
- uzyskiwania przychodów części lub całości z prowadzenia aptek, sprzedaży lub kupna wartości dewizowych, handlu częściami do pojazdów mechanicznych
- produkcji wyrobów obarczonych podatkiem akcyzowym (z wyłączeniem energii elektrycznej)
- wykonywania działalności w danym roku podatkowym po wcześniejszej działalności:
– samodzielnej na działalność w formie spółki ze współmałżonkiem
– w formie spółki ze współmałżonkiem na działalność samodzielną/prowadzoną przez jednego/każdego ze współmałżonków
– samodzielnej przez małżonka na działalność samodzielną prowadzoną przez drugiego współmałżonka - opłacania przez współmałżonków/współmałżonka podatku dochodowego na ogólnych zasadach
- uzyskiwania przychodów ze sprzedaży towarów / usług na rzecz obecnego lub byłego pracodawcy:
– przez podatnika/wspólnika podatnika w poprzednim roku podatkowym
– przez podatnika/wspólnika podatnika w roku podatkowym z tytułu stosunku pracy/spółdzielczego stosunku pracy
Tekst oparty na podstawie: https://www.podatki.gov.pl/dzialalnosc-gospodarcza/forma-opodatkowania/
Tekst przygotowany przez specjalistów z biura rachunkowego Easybooks!
W naszej ofercie znajdziesz:
- księgowość na opodatkowaniu liniowym
- księgowość dla rozliczających się ryczałtem
- księgowość na skali podatkowej, zakładająca 2 progi dochodowe

Umowa dożywocia a podatki – korzystna dla zbywcy, kosztowna dla nabywcy
Umowa dożywocia jest w świetle prawa traktowana jako forma odpłatnego zbycia nieruchomości. Takie stanowisko konsekwentnie prezentują zarówno sądy administracyjne, jak i organy podatkowe. W praktyce

Ustawa wygaszająca pomoc dla obywateli Ukrainy – najważniejsze zmiany i terminy
Od 5 marca 2026 r. zaczynają obowiązywać nowe przepisy regulujące sytuację obywateli Ukrainy przebywających w Polsce. Zastępują one część dotychczasowych rozwiązań wynikających z tzw. specustawy

Nowe oznaczenia w JPK_VAT od rozliczenia za luty 2026 r. – co muszą wiedzieć podatnicy
Od rozliczenia VAT za luty 2026 r. podatnicy składający plik JPK_VAT(3) muszą stosować nowe oznaczenia dokumentów. W ewidencji pojawi się obowiązek wskazywania numeru KSeF albo jednego z nowych kodów technicznych: OFF, BFK lub

Zaliczki na CIT w 2026 roku – miesięczne, kwartalne czy uproszczone?
W 2026 roku podatnicy CIT mogą wybrać jedną z trzech form opłacania zaliczek: miesięczną, kwartalną lub uproszczoną. Zaliczki miesięczne są standardowym rozwiązaniem i wymagają wpłaty

Roczna korekta VAT za 2025 r. – na co zwrócić uwagę?
Dla podmiotów prowadzących działalność mieszaną, czyli taką, która obejmuje zarówno sprzedaż opodatkowaną, jak i zwolnioną z VAT, roczna korekta podatku naliczonego jest jednym z kluczowych

Zasady wystawiania faktur w KSeF od 2026 r. – obowiązek, faktury walutowe, zaliczkowe i korygujące
Wprowadzenie obowiązkowego Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) to jedna z najważniejszych zmian w polskim systemie podatkowym ostatnich lat. Od 2026 roku większość podatników VAT będzie zobowiązana